Menu

БОРБОРДУК АЗИЯДА

Түрмөдө ачкачылык жарыялаган Кенжебек Абишев ооруканага жаткырылды

Казакстанда «Куралдуу жихадка чакыруу» иши боюнча соттолгон Кенжебек Абишев 15-апрелде приступ болуп ооруканага жеткирилди. Бул тууралуу бейшембиде анын адвокаты Гүлнара Жуаспаева билдирди.

Кенжебек Абишевдин адвокатынын айтымында, ушул тапта алар дарыгердин текшерүүсүн күтүүдө. Абишев жаткырылган Капшагай шаардык ооруканасында карантин болгондуктан ичкери эч кимди киргизбей жатышат.

Атайын прокурор анын мөөнөтүнөн мурда шарттуу түрдө бошотуу өтүнүчүнө каршылык билдиргенден кийин жума башында 53 жаштагы активист түрмөдө ачкачылык жарыялаган.

Түрмө башчысына арналган «Ачкачылык тууралуу маалымдама» жана президент Касым-Жомарт Токаевге жазылган «өлүм алдындагы жазуу» деп аталган катта Абишев жөнсүз соттолгонун, сот менен атайын прокурор мыйзамдарды бузуп жатканын, түрмөдө керектүү дары-дармектер менен камсыздалбаганын жазган.

«Жалынып-жалбаргыдай, ыйлагыдай, сурангандай жагдайда эмесмин. Ошондуктан мындан ары өмүр сүрүүнүн, тамак ичүүнүн кажети жок. Эч нерсе жегим да, дарылангым да келбейт. Өлтүргүңөр келеби? Өлтүргүлө! Өмүр сүрүүдөн чарчадым», деп жазылган катта.

Түрмөнүн администрациясы Абишевдин абалы тууралуу комментарий берген жок.

Казакстанда «куралдуу жихадга чакырды» деп айыпталган Кенжебек Абишев, Оралбек Омыров жана Алмат Жумагулов 2018-жылы 21-декабрда соттолгон.

Сот ошондой эле Жумагуловдун «улут аралык кастыкты козутканы» аныкталганын билдирген. Натыйжада ал жана Омыров сегиз жылга, Абишев жети жылга эркинен ажыратылган.

Соттолгон үч адам тең айыптарды четке кагып, өздөрүнө козголгон кылмыш иштерин саясий куугунтук катары мүнөздөшкөн.

Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Наманган ИИБси «динге ишенгендерге басым болуп жатканы» тууралуу билдирүүлөрдү четке какты

Наманган облустук ички иштер башкармалыгы (ИИБ) аймакта динге ишенген жарандарга карата репрессиялар уланып жаткандыгы тууралуу айыптоолор негизсиз экенин билдирди.

Буга чейин социалдык түйүндөрдө хижаб кийген окуучу кыздардын укук коргоо кызматкерлеринин алдында турганы тартылган сүрөт жарыяланып, аларга басым болуп жатканы жазылган билдирүүлөр жарыяланган.

«8-апрелде Янгикурган районундагы №10 мектептин жетекчилиги бизге кат жөнөткөн. Анда алгач мектепке беш кыз хижаб кийип келгени, көп өтпөй алардын саны онго жеткени жазылган. Мындан улам аймактык милиция бөлүмүнүн кызматкери аталган мектепке барып, окуучулар менен маектешкен. Анын жүрүшүндө окуучулар жоолук салынып жүрсө болору, бирок мектепке белгиленген эрежелер боюнча кийинип келүү керектиги айтылган», — деп жазылган ИИБнин билдирүүсүндө.

Өзбекстанда өкмөттүн 2018-жылдагы токтомуна ылайык, окуучулар түрдүү иш-чараларды эске албаганда мектепке баш кийими жок барышы керек. Мектеп формасына диний элементтерди кошууга тыюу салынат.

Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Казакстанда активисттер 405-берене менен куугунтукталгандарды колдогон акция өткөрүшүүдө

14-апрелде бир топ активист Нур-Султандагы Есил дарыясынын жээгинде Кымыш кодексинин 405-беренеси боюнча “Экстремисттик уюмдун ишмердүүлүгүн уюштурду” деп айыпталып, соту өтүп жаткан Ербол Есхожинди колдогон акция өткөрдү.

Жарандык активист Аскар Сембайдын айтымында, 405-берене менен куугунтукталгандары колдоо акциясы үч күндөн бери болуп жатат.

– Биринчи күнү Алия Жакупованы, кечээ Аскар Кайырбекти, бүгүн Ербол Есхожинди колдоп келдик. Түштөн кийин Айнур Мырзалиеванын соту болот, ага да колдоо көрсөтөбүз. Активисттерди куугунтуктоону токтотууну талап кылабыз, – деди ал.

– Биз аларды бошотууну талап кылабыз. Ушундай чакан акцияны да өткөрүүгө мүмкүндүк беришпейт. Эркин жүрүп-турууга болбой калды. Бул нааразылыкты ай талаада эмес, сот имаратынын алдында өткөргүбүз келген, бирок ага мүмкүндүк жок, – деди дагы бир активист Гадылбек Серкибаев.

Чогулгандарды полиция алыстан видеого түшүрдү. “Боштондук! Боштондук” деп кыйкырган активисттер бираз убакыттан кийин тарап кетишти.

Аты аталган төрт жаран Казакстан бийлигине сын айткан “Казакстандын демократиялык тандоосу” кыймылына жана “Көчө партиясына” катышы бар деген айып менен Кылмыш кодексинин 405-беренеси (сот экстремисттик деп тааныган уюмдун ишине катышуу же аны уюштуруу) боюнча соттолууда.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Тажикстанда мунай продукцияларын жеткирүүчүлөр жеңилдиктерди сурашууда

Тажикстанда мунай продукцияларын ташып иштеген 17 компания президент Эмомали Рахмонго кат жазып, Мамлекеттик материалдык резервдер боюнча агенттикке берилген салык жана бажы жеңилдиктерин аларга да берүүнү сурашты.

«Антпесе, Мунай продукцияларын жана суюлтулган газды жеткирүү ассоциациясынын мүчөлөрү баадагы айырмачылыктан улам атаандаштыкка туруштук бере албай, рыноктон кетүүгө аргасыз болот» деп жазылган катта.

31-мартта Тажикстан парламентинин төмөнкү палатасы 2021-жылдын бюджетине өзгөртүүлөрдү киргизүү боюнча мыйзам долбоорун кабыл алган. Ага ылайык, Мамлекеттик материалдык резервдер боюнча агенттик тыштан азык-түлүк, мунай продукцияларын алып кирүүдө кошумча нарк салыгынан, акциздерден жана бажы алымдарынан бошотулган.

Тажикстанда бензин январдан бери кымбаттоодо, ушул тапта май куюучу жайларда күйүүчү май тартыш.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Өзбекстанда мектеп мугалиминин сабалышы боюнча кылмыш иши козголду

Кашкадарыя облусуна караштуу Чиракчин районунда англис тил мугалиминин сабалышы боюнча “Бейбаштык” беренеси менен кылмыш иши козголду.

Бул тууралуу Өзбекстан элдик билим берүү министрлиги билдирди.

Буга чейин англис тил мугалими Шохнур Оккузиев окуучусуна «эки» койгону үчүн аны баланын үч агасы сабап койгону кабарланган. Мугалим ооруканага жаткырылган. Окуя 6-апрелде болгон.

Эки алган бала мектеп директорунун тарбия иштери боюнча орун басарынын уулу, мугалимди сабагандар ушул эле мектепти бүтүрүп кеткен балдар экени аныкталган.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Түркмөнстан президенти өлкөнүн мыйзам чыгаруу органын да жетектемей болду

14-апрелде Түркмөнстанда президенттин талапкерлиги негизги мыйзам чыгаруучу орган болгон Калк Маслихатынын башчылыгына бекитилди.

Гурбангулы Бердымухамедов өзүн жаңы органдын жыйынында Калк Маслихатынын башчысы катары жарыялады. Муну менен Бердымухамедов бир эле учурда аткаруу бийлиги менен мыйзам чыгаруу бийлигин жетектемей болду.

Калк Маслихатынын жыйынын мамлекеттик телеканалдар түз алып көрсөтүштү. Жыйында түз добуш берүү менен мандат алган жана президент дайындаган парламентарийлердин тизмеси да бекитилди.

Мыйзам чыгаруучу органдын жыйынында каралган бардык маселелер бир добуштан кабыл алынды.

Калк Маслихаты– түркмөн парламентинин жогорку палатасы 56 депутаттан турат, алардын сегизин президент жеке өзү дайындайт. Башында Бердымухамедовдун аты аталган эмес, анын парламенттин башчылыгына дайындалышы – күтүүсүз болду.

63 жаштагы президенти Гурбангулы Бердымухамедов өлкөнүн өкмөтүн дагы башкарат.

Түркмөнстанды 2006-жылдан бери жетектеп келе жаткан Бердымухамедов эки палаталуу парламенттин түзүлүшү “өлкөнүн мындан ары да демократиялашуусуна” багытталарын билдирүүдө.

Эксперттер болсо Калк Маслихатын түзүү максатында Түркмөнстан Конституциясына киргизилген өзгөртүүлөр бийликти уулу Сердар Бердымухамедовго өткөрүп берүү үчүн жасалган айла деп эсептешет.

Быйыл февралда Гурбангулы Бердымухамедов 39 жаштагы уулу Сердарды өзүнүн орун басары жана Түркмөнстандын Жогорку көзөмөл палатасынын төрагасы кылып дайындаган. Ал Мамлекеттик коопсуздук кеңешинин мүчөсү. Апрелде болсо ТИМ башчысынын ыйгарым укуктарынын бир бөлүгүн алды. Сердар Бердымухамедов “Түркмөн алабайы” ассоциациясынын жетекчиси да болуп эсептелет.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Кыргызстандын мусулман кыз-келиндери муфтийди шайлоого катышууну каалашууда

Кыргызстандын мусулман аялдары муфтийди шайлоого катышууну каалашууда. Муфтий Мусулмандардын курултайында шайланат, ага аялдар киргизилбейт.

Жакын арада Бишкекте Кыргызстан мусулмандар курултайы өтөт. Бул жолу да Уламалар кеңеши ага аялдарды киргизүүнү каалаган жок. Бирок активдүү мусулман кыз-келиндер 25 жылдан бери ага катышууга аракет жасап келе жатышат.

” Кыязы, алар аялдар келсе, көбүрөөк тартип болуп, акча кайда кеткенин сурашат деп коркушат го. Эмне үчүн калкка пайда алып келген кандайдыр бир керектүү долбоорлор ишке ашырылбайт?” – деди “Мутакаллим” аялдар бирикмесинин жетекчиси Жамал Фронтбек кызы.

Мусулмандар дин башкармалыгын маалымат катчысы Максат Атабаев 25-февралда Уламалар кеңешине кат жөнөтүлгөнүн, анда ар бир облустан аялдар үчүн эки мандат бөлүү сунушталганын билдирди.

“Бирок Уламалар кеңеши биздин сунушубузду колдогон жок. Ошондон кийин муфтият аларды жок дегенде конок катары чакырууну чечти. Эмне үчүн аялдар курултайда чечим кабыл алууга катыша албай турганына Уламалар кеңеши жооп бериши керек”, – деди Максат Атабаев.

Уламалар кеңеши бул суроого жооп берүүдөн баш тартты. “Настоящее Времянын” кабарчылары кеңштин төрагасы менен да байланыша алган жок.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Кордай окуясы: Прокурор айыпталуучуларга 18 жылга чейин жаза сурады

Кордайдагы улут аралык жаңжалга байланыштуу Таразда өтүп жаткан сотто жарыш сөз башталды. 13-апрелде прокурор айыпталуучулардын айрымдарын 18-20 жылга чейин эркинен ажыратууну сурады.

– Айырма өтө чоң: 2 жыл шарттуу жазадан башталып, 18-20 жылга чейин түрмөгө камоону сурады. Бир сөз менен жеткирүү кыйын,– деди айыпталуучулардын биринин адвокаты Болат Омаров.

Мындан бир күн мурун Казакстандагы дунгандар ассоциациясынын төрагасы Хусей Дауров прокурордун айыпталуучуларга “адилетсиз” жаза сураганын айтып, нааразылыгын билдирген. Ал “Фейсбуктагы” баракчасына “ок менен ташка туруштук берип, айылын жана үй-бүлөсүн коргогондорго” прокурор 5-18 жыл түрмө жазасын сураганын, ал эми “Казакстан тарыхындагы эң ири улут аралык жаңжалды тутундыргандарга” 2 жылдан жогору шартуу жаза суралганын жазган.

“Эгер сот прокурордун айыптоосунун негизинде өкүм чыгарса, биздин келечегибиз болбойт”, – деген Дауров.

Казакстандын Жамбыл облусуна караштуу Кордай районунда былтыр 7-февралда улут аралык чыр чыккан. Чатакта он киши каза болуп, жүздөн ашык адам жабыркаган. Ондогон турак жайлар жана машинелер өрттөлгөн. Миңдеген дунгандар Кыргызстанга кире качышкан.

Жалпысынан окуя боюнча 51 адам камалган.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Укук коргоочу Иззат Амонго каршы арыз жазгандар көбөйүүдө

Тажикстандагы Саясий туткундарды куткаруу боюнча жарандык комитет ЕККУнун төрайымы Анн Линдеге кайрылып, Тажикстанга келгенде укук коргоочу Иззат Амондун маселесин көтөрүүгө чакырды.

Комитет Борбор Азияны кыдырып жүргөн уюмдун башчысын Орусиядан мыйзамсыз чыгарылган жана кармалган Иззат Амонду токтоосуз түрдө бошотууну талап кылууну сурады.

Бул арада укук коргоочунун туугандары ага каршы арыз жазгандардын саны көбөйүп жатканын, алардын арасында Иззат Амон такыр тааныбаган кишилер да бар экенин билдиришүүдө.

«Адвокат өз иши үчүн акы алат. Эч ким маселе оң жагына чечилеби же жокпу, кепилдик бере албайт. Маселен, биз азыр адвокатка акча бердик жана маселе чечилер чечилбесин билбейбиз. Эгер чечилбей калса, ал биздин акчабызды алып, маселени чечип бербей койду деп адвокатка каршы арыз жазабызбы?» – деп түшүнүрдү Иззат Амондун туугандарынын бири.

Тажик бийлиги Иззат Амондун кармалышы боюнча расмий комментарий бере элек. Анын иши Кылмыш-жаза кодексинин 247-беренеси (“Ири өлчөмдөгү алдамчылык”) боюнча тергелип жатканы гана белгилүү. Бул үчүн айып пул же 12 жылга чейин эркинен ажыратуу каралган.

Иззат Амон Исмоили Сомони райондук соту менен тергөө абагына камалган.

Амондун тарапташтары анын жоголгонун 25-мартта билдиришкен. Камакка алынганга чейин алдын-ала жаздырылган видеодо Иззат Амон Орусиянын президенти Владимир Путинге кайрылып, аны куугунтуктап жатышканын айткан.

“Мени бир канча күндөн бери аңдып жүрүшөт. Ошондой эле бир канча күн мурун тажик бийлигинин буйругу менен орус паспортум жараксыз деп табылганын билдим. Урматтуу президент Путин, эгер сиз бул видеону көрүп жатсаңыз анда мен Орусиядан чыгарылып кеттим деп билиңиз. Тажик бийлиги айрым кишилерге көп суммада акча берип мени айыптоого аракет кылып жатышат”.

Ал ошондой эле 1996-жылдан бери Орусиянын жараны экендигин, бирок бир нече күн мурун анын паспорту жараксыз деп табылгандыгын айткан.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

БУУнун Адам укуктары боюнча комитети Өзбекстан атайын кызматынын мурдагы офицеринин кыйноо жөнүндө арызын кабыл алды

Түркмөнстандын пайдасына чыккынчылык кылуу айыбы менен 15 жылга соттолгон Өзбекстан Улуттук коопсуздук кызматынын мурдагы офицери, 52 жаштагы адвокат Адылбек Юлдашев БУУнун Адам укуктары боюнча комитетине абактан токтоосуз түрдө бошотуу талабы менен арыз тапшырды.

Адвокат Сергей Майоровдун айтымында, 2011-жылдан бери камакта отурган Адылбек Юлдашев биринчи күндөн тартып эле кыйноого кабылган. Адам укуктары боюнча комитетке жөнөтүлгөн арызда муну тастыктаган бир нече далилдер, анын ичинде сурак учурунда кабыргасы сынганын аныктаган рентген жазуу тиркелген.

2017-жылы Өзбекстан президенти Шавкат Мирзиёев кыйноо менен алынган көрсөтмөнү далил катары колдонууга тыюу салган мыйзамга кол койгон. Документке ылайык, кыйноо тууралуу маалыматтардын баарын прокуратура менен медэкспертиза текшериши керек.

Адылбек Юлдашев Өзбекстан менен Ташкенттин картасын Түркмөнстандын атайын кызматтарына берүүгө айыпталган. Адвокат карта мамлекеттик сыр болуп эсептелбей турганын билдирүүдө.

Юлдашев кармалгандан кийин аны атайын кызматтын өкүлдөрү он күн бою кыйнашып, өзүнө каршы көрсөтмө берүүгө мажбурлашып, кабыргасын сындырышкан.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Меню