Menu

Кыргыз-тажик чек арасы

Чек ара кызматы кыргыз-тажик чек арасындагы ок атуу окуясы боюнча түшүндүрмө берди

УКМКнын Чек ара кызматы 22-декабрда кыргыз-тажик чек арасындагы курал колдонуу менен коштолгон окуя боюнча түшүндүрмө берди.

“Алдын ала маалыматтар боюнча, кыргыз жараны Лейлек районунун Максат — Жаштык жолунда КамАЗ үлгүсүндөгү унаа менен кетип бара жаткан. Жол кыргыз-тажик чек арасын бойлой жайгашкан. Айдоочу арыктан суу алуу үчүн токтогон маалда анын жанына Тажикстандын үч чек арачысы келип, унаага отуруп, андан Тажикстандын аймагына өткөрүүнү талап кылышкан. Айдоочу жолун үчөө менен улантып бара жатып башка автоунаанын жолун тосуп, кыйкырганга жетишкен. Чек арачылар КамАЗдан түшүп, айдоочу андан ары жолун улап кеткен. Бирок тажик чек арачылары автоунааны үч ирет атышкан. Ок чыгаруудан айнектер сынып, ал сыныктардан айдоочу жаракат алган”,-деп айтылат маалыматта.

Учурда бул окуя боюнча Лейлек районунун жана Тажикстандын Ганч районунун чек ара өкүлдөрү жолугууда.

Бүгүн Баткен облусунун Тажикстан менен чек аралаш аймагындагы Максат айылына жакын жерде – Арка – Максат жолунда бараткан автоунаага “ок атылды” делген тасма соцтармактарга тараган эле.

Кыргыз-тажик чек арасындагы такталбаган аймактардын айынан тез-тез эле ар кандай мүнөздөгү жаңжалдар катталып келүүдө. Ушул жылдын 28-апрелинен 1-майына чейин уланган куралдуу кагылышта Кыргызстандан 36 киши курман болгон, анын экөө бала. 180ден ашык адам жаракат алган. Тажикстан тараптан 19 киши өлүп, 87 адам жаракат алганы расмий кабарланган.

Кыргызстан менен Тажикстандын чек арасынын узундугу 970 чакырымдай болсо, анын 519 чакырымы такталган, калганы тактала элек.

Кыргыз-тажик транзиттик жолундагы окуя боюнча териштирүү жүрөт

Чек ара кызматы кыргыз-тажик чек арасындагы транзит жолдо катталган окуя боюнча териштирүү жүргүзүлөрүн 6-ноябрда билдирди. Эки күн мурда Баткенде, Тажикстандын Ганч айылы менен чектеш тилкеде тажикстандык аскерлер кыргызстандык чек арачынын машинесине таш ыргытышкан.

Чек ара кызматынын Жалпыга маалымдоо каражаттары жана коомчулук менен байланыш бөлүмүнүн улук офицери Асылкерим Абдиев билдиргендей, окуя 4-ноябрда Лейлек районунда, Арка-Борбордук автожолунун транзиттик тилкесинде, “Бостон” май куюучу бекеттин жанында болгон:

“Улуттук коопсуздук мамлекеттик комитетинин Чек ара кызматынын аскер кызматкери өзүнө тиешелүү “Хонда аккорд” үлгүсүндөгү автоунаасында ал жерден артка кайрылып жаткан. Ошол учурда Тажикстандын беш аскер кызматкери автоунааны ташбаранга алышкан жана кыргызстандык чек ара кызматкерин кармап алуу аракетин көрүшкөн. Чек ара кызматкери жабыркаган эмес, бирок анын машинесинин айнектери сынып, зыян келтирилди. Бул факт боюнча териштирүү жүргүзүлөт. Кыргызстандын Лейлек жана Тажикстандын Ганч багыты боюнча чек ара өкүлдөрүнүн жолугушуусун өткөрүү пландалууда”.

Тажикстандын расмий органдары окуя тууралуу маалымат бере элек.

Чек ара сызыгы толук такталып бүтө элек болгондуктан бул аймакта түрдүү чыр-чатактар токтобой келет. Быйыл жазында Баткен жана Лейлек райондорунда куралдуу кагылышта Кыргызстандан 36, Тажикстандан 19 адам набыт болгон. Эки өлкө бул үчүн бирин бири айыптап, кылмыш иштерин козгошкон. Кыргызстан чек арасын бир тараптуу жаап койгон.

4-ноябрдагы окуя Кыргызстан чек арадан кирип-чыгуу тартибин кайра жеңилдетип баштаган жана өкмөт жетекчилери ортосунда кызматташтык тууралуу сүйлөшүү жүргүзүлгөн учурга туш келип олтурат.

 

 

 

Эрбол Султанбаев: Президенттин чек ара тууралуу айтканын бурмалап жатышат

Президент Садыр Жапаровдун кыргыз-тажик чек арасы боюнча айткандарын айрым кызыкдар тараптар бурмалап жатат. Бул тууралуу президенттин басма сөз катчысы Эрбол Султанбаев билдирди.

“Алар эки тарапты кайраштырууга аракет кылып, социалдык тармакка ар кыл жалган, текстти өз сөзү менен окуган видеоматериалдарды салышууда. Албетте, чек ара маселеси бир эле тараптын кызыкчылыгында чечилбейт. Сөзсүз түрдө эки тараптын тең кызыкчылыктары эске алынышы керек. Ошондо гана биз бул көйгөйдү тынчтык жолу менен чече алабыз. Кыргыз тарап, биз бир пикирге келип жана бардыгын тынчтык жолу менен чечебиз деп ишенет”, – деп белгиледи Султанбаев.

Эске салсак, президент Садыр Жапаров 23-октябрдагы маалымат жыйынында кыргыз-тажик чек арасы тууралуу суроого жооп берген. Анда чек ара маселесин чечүүдө негизги төрт көйгөй бар экенин белгилеп, Тажикстандын Баткен жана Лейлек райондорундагы айрым жерлер боюнча позициясын Кыргызстан эч качан кабыл албай турганын билдирген.

Президент маалымат жыйынында Тажикстандын Мургаб району тууралуу да айтып өткөн.

Мындан кийин буга Тажикстандын демократиялык партиясынын (ТДП) билдирүүсүн коңшу өлкөнүн бир катар басылмалары жарыялады. Партиянын лидери Саиджафар Усмонзода журналисттерге комментарий берип, президент Жапаровдун сөзүн “чек ара маселесин чечүүдөгү басым” катары баалаган.

Быйыл 28-30-апрелден 1-майга чейин уланган кыргыз-тажик чек арасындагы куралдуу кагылышта Кыргызстандан 36, Тажикстандан 19 адам набыт болгон. Эки өлкө бул үчүн бири-бири айыптап, кылмыш ишин козгошкон.

Лейлек: Жийделик айылына баратып тажиктер тарабынан кармалган кыргыз жараны бошотулду

26-сентябрда Тажикстандын укук коргоо кызматкерлери кармап кеткен делген Лейлек районунун Жаштык айылынын 26 жаштагы тургуну Орозбек Мирзаев “Кулунду” көзөмөл өткөрүү пункту аркылуу Кыргызстанга өткөрүлүп берилди.

Бул маселе Баткен облусунун жана Тажикстандын Согд облусунун жетекчилигинин сүйлөшүүсүнөн кийин чечилген.

Чек ара кызматынан билдиришкендей, 26-сентябрь күнү түштөн кийин Лейлек районунун Жаңы-Жер айыл аймагынын 26 жаштагы тургуну келинчеги менен Тажикстандын этникалык кыргыздар жашаган Жийделик айылына бараткан учурда автобустан Тажикстандын күч кызматтары кармап кетишкен.

Бул окуя боюнча тажик тарап расмий билдирүү бере элек.

23-сентябрда Лейлек районунун Жаштык айылынын 16 жаштагы эки тургунун жана Mercedes-Benz Sprinter автоунаасын Тажикстан тараптан келген белгисиз кишилер алып кеткен. Эки тараптуу сүйлөшүүдөн кийин тургундар бошотулган.

Кыргызстан менен Тажикстандын чек арасында чыр-чатактар байма-бай катталып турат. Быйыл 28-апрелден 1-майга чейин уланган куралдуу жаңжалда Кыргызстан тараптан 36 киши курман болгон, анын экөө жаш бала. 180ден ашуун киши жараат алган, жүздөгөн имараттар кыйраган. Тажик тараптан 19 киши каза болуп, 87 киши жарадар болгону расмий кабарланган.

Тажик күч органдары кармаганы айтылган Лейлектин тургунун бошотуу аракети көрүлүүдө

Тажикстандын укук коргоо кызматкерлери кармап кеткен Лейлек районунун Жаштык айылынын тургунун кайтаруу боюнча эки тараптуу сүйлөшүүлөр жүрүп жатат. Бул тууралуу президенттин Баткен облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлчүлүгүнөн бүгүн, 27-сентябрда билдиришти.

Маалыматта айтылгандай, 26-сентябрь күнү түштөн кийин Лейлек районунун Жаңы-Жер айыл аймагынын 26 жаштагы тургуну келинчеги менен Тажикстандын этникалык кыргыздар жашаган Жийделик айылына бараткан учурда жүргүнчү ташыган автобустан Тажикстандын күч кызматтары кармап кетишкен. Бул маселе боюнча Баткен облусунун жана Тажикстандын Согди облус жетекчилиги да телефондон сүйлөшкөнү маалым болду.

Бул окуя боюнча тажик тарап расмий билдирүү бере элек.

23-сентябрда Лейлек районунун Жаштык айылынын 16 жаштагы эки тургунун жана Mercedes-Benz Sprinter автоунаасын Тажикстан тараптан келген белгисиз кишилер алып кеткен. Эки тараптуу сүйлөшүүдөн кийин тургундар бошотулган.

Кыргызстан менен Тажикстандын чек арасында чыр-чатактар байма-бай катталып турат. Быйыл 28-апрелден 1-майга чейин уланган куралдуу жаңжалда Кыргызстан тараптан 36 киши курман болгон, анын экөө жаш бала. 180ден ашуун киши жараат алган, жүздөгөн имараттар кыйраган. Тажик тараптан 19 киши каза болуп, 87 киши жарадар болгону расмий кабарланган.

Баткен: кыргыз-тажик чек арасында окуучулар сабалды

Кыргызстан менен Тажикстандын чек ара аймагында мектеп окуучулары чырдаша кетип, кыргызстандык төрт окуучу жабыр тарткан. Бул тууралуу Баткен районунун акими Учкун Жоробаев билдирди.

Анын сөзүнө караганда, окуя 23-сентябрда саат 13:00 чамасында Баткен районунун Көк-Таш айылынын Дахма участогунда болгон.

“Алдын ала маалымат боюнча кыргызстандык 8-класстын төрт окуучусу мектептен кайтып келатканда Тажикстандын 11-классынын 30га жакын окуучусу кыргыз балдарын токмоктоп койгон. Кыргызстандык окуучуларга алгачкы медициналык жардам көрсөтүлүп, ооруканага жеткирилди. Абалы жакшы”., — деди Жоробаев.

Бул окуядан кийин Баткен районунун акими, райондук ички иштер бөлүмүнүн, атайын кызматтын райондук бөлүмүнүн жетекчиси Тажикстандын Исфара районунун башчысы жана укук коргоо органдарынын жетекчилери менен жолукту. Жыйынтыгында эки тарап чек ара аймагында жашаган элге түшүндүрүү иштерин жүргүзүү жана мыйзам бузгандарга чара көрүү тууралуу макулдашууга келди. Чек ара аймагында абал тынч.

Бул окуя боюнча Тажикстан тарап расмий маалымат бере элек.

Кыргызстан менен Тажикстандын чек арасында чыр-чатактар болуп турат. Акыркы жолу быйыл 28-апрелден 1-майга чейин уланган куралдуу жаңжалда Кыргызстан тараптан 36 киши курман болгон, анын экөө жаш бала. 180ден ашуун киши жараат алган. Тажик тараптан 19 киши каза болуп, 87 киши жарадар болгону расмий кабарланган. Тараптар бири-бирин айыптап, кылмыш иштерин козгошкон.

Садыр Жапаров ЖККУ саммитинде кыргыз-тажик мамлекеттик чек арасы боюнча маселени көтөрдү

Кыргыз Республикасынын Президенти Садыр Жапаров бүгүн, 16-сентябрда, Душанбе шаарында Жамааттык Коопсуздук Кеңешинин (ЖККУ) сессиясында кыргыз-тажик мамлекеттик чек арасы боюнча маселени көтөрдү.

Ал кыргыз-тажик мамлекеттик чек арасындагы чыңалуунун сакталышы кыргыз тарапты Уюмга мүчө бардык мамлекеттердин буга өзгөчө көңүл буруусуна басым жасоого милдеттендирерин белгиледи.

«Кыргыз Республикасы тынчтыкты сүйгөн, ачык жана демократиялуу мамлекет болуп саналат, өзүнүн көз карандысыздыгынын алгачкы күндөрүнөн тартып коңшу өлкөлөр жана дүйнөдөгү башка мамлекеттер менен жалпы ырааттуу, достук, ынак коңшулук жана тең салмактуу саясатты жүргүзүп келет. Өлкөлөр ортосундагы талаштуу маселелерди тынчтык жолу менен жана саясий жана дипломатиялык ыкмалар менен гана сүйлөшүү столунда чечүү зарылдыгы боюнча Кыргызстандын көз карашы өзгөрүүсүз калат», — деп баса белгиледи Садыр Жапаров.

Региондогу абалды эске алуу менен Садыр Жапаров бир катар сунуштарды, анын ичинде ЖККУга мүчө болгон мамлекетке уюмга мүчө башка өлкө тарабынан куралдуу кол салуу болгон учурда Уюмдун алкагында ыкчам чара көрүү жана чечим кабыл алуу механизмдерин иштеп чыгууну айтты.

Президент Садыр Жапаров ошондой эле ЖККУга мүчө мамлекеттердин башчыларынын көңүлүн кыргыз тарап Уюмдун анын ишмердүүлүгүнүн эффективдүүлүгүн жана натыйжалуулугун камсыз кылуу максатында өнөктөштөр менен өз ара кызыкчылык жараткан бардык маселелер боюнча стратегиялык сүйлөшүүлөрдү улантуу ниети бар экенине бурду.

Чек арадан кармалган кыргыз жараны Тажикстанда үй камагына чыгарылды

Бул маалыматты кармалган жарандын атасы Абдилахат Акматов билдирди. Ал уулу менен телефондон сүйлөшкөнүн, ал учурда Тажикстандын Хожент шаарында үй камагында экенин айтты:

“Уулумду Тажикстандын ичинде үй камагына чыгарыптыр. Азыр эле телефондон сүйлөштүм. Эч жакка кетпөө тууралуу тилкат жазып бериптир. Кожентте тааныштардын үйүндө турат. Кечээ документтерин, кийим-кечесин берип жибергем”.

Тажикстандын Улуттук коопсуздук мамлекеттик комитетинин кызматкерлери 6-сентябрда Баткен районунун Үч-Дөбө айылынын тургуну Кубанычбек Акматовду кармап кеткен.

Кыргызстандын Чек ара кызматы кабарлагандай, Акматовду тажик чек арачылары транзиттик жолдо кармап кетип, ага Тажикстандын жарандарына чөп сатууга аракет кылган деген айып койгон. Кармоо учурунда Кыргызстандын жаранынан болжол менен 100 килограмм альп ферула чөбү табылганы айтылган.

Тажик тарап ал Дүйшөмбү шаарында Улуттук коопсуздук боюнча мамлекеттик комитеттин убактылуу кармоочу жайында кармалып турганын кабарлаган.

Баткендик тургунду бошотуу боюнча эки өлкөнүн облустук ички иштер башкармалыгынын башчылары сүйлөшүп жатканы маалымдалган.

Төрт ай мурда Кыргызстан Тажикстан менен чек арасын бир тараптуу жапкан.

Коңшу мамлекеттин күч кызматтары буга чейин төрт кыргызстандыкты чек араны мыйзамсыз кесип өткөн деген кине менен кармап, бир жаранды беш жылга эркинен ажыраткан.

Тажикстандын атайын кызматы Кыргызстандын жаранын кармап кетти

Тажикстандын Улуттук коопсуздук мамлекеттик комитетинин кызматкерлери 6-сентябрда Баткен районунун Үч-Дөбө айылынын тургуну Кубанычбек Акматовду кармап кеткен.

Бул тууралуу Кыргызстандын Улуттук коопсуздук боюнча мамлекеттик комитетке караштуу Чек ара кызматы билдирди. Алдын ала маалыматка ылайык, Кубанычбек Акматов Кыргызстандын аймагында дары чөптөрдү чогултуп жүрүп Үч-Дөбө айылы тарапка барган.

Тажикстандын коопсуздук кызматкерлери аны транзиттик жолдо кармап кетип, ага Тажикстандын жарандарына чөп сатууга аракет кылган деген айып койгон. Кармоо учурунда Кыргызстандын жаранынан болжол менен 100 кг альп ферула чөбү табылган.

Бул окуя боюнча эки өлкөнүн облустук ички иштер башкармалыктарынын башчылары сүйлөшүп жатат.

Маалыматка караганда, жакын арада Кыргызстан менен Тажикстандын чек ара өкүлдөрүнүн жолугушуусу болуп анда Кубанычбек Акматовду өз мекенине кайтаруу маселеси каралат. Тажик тарап ал ушул күндөрү Дүйшөмбү шаарында Улуттук коопсуздук боюнча мамлекеттик комитеттин убактылуу кармоочу жайында кармалып турганын кабарлаган.

Кыргыз-тажик чек арасы боюнча Топографиялык жумушчу топтордун Протоколуна кол коюлду

Тараптардын жетишилген макулдашууларына ылайык, 2021-жылдын 1-7-сентябрына чейин Тажикстан Республикасынын Согди облусунун Исфара шаарында Кыргыз Республикасы менен Тажикстан Республикасынын кыргыз-тажик мамлекеттик чек арасын делимитациялоо жана демаркациялоо боюнча Өкмөттүк делегацияларынын топографиялык жумушчу топторунун кезектеги жолугушуусу болуп өттү.

Жолугушуунун жыйынтыгы боюнча тийиштүү Протоколго кол коюлду.

Тараптар кезектеги жолугушууну Кыргыз Республикасынын аймагында өткөрүүнү макулдашты.

Жолугушуу достук жана өз-ара түшүнүшүү манайында өттү.

Меню