Menu

БОРБОРДУК АЗИЯДА

Казакстандын Чек ара кызматы казак-орус чек арасындагы тосмолордун жылдырылышы боюнча түшүндүрмө берди

Казакстандын Чек ара кызматы Атырау облусунун Орусия менен чектешкен Көптогай айылынын аймагына зым тартылып, тосмолор орнотулганы боюнча түшүндүрмө берди.

«2008-жылы мал Орусиянын аймагына кирип кетип жатат деп Көптогай айылынын жашоочулары өздөрү тосмо орнотууну суранышкан. Азыр биз ошол тосмону бери жылдыралы дегенбиз, анткени ал Орусиянын аймагына кирип кеткен. Биз орус тарапка эч кандай жер берген жокпуз. Жергиликтүү тургундар үчүн Кигач өзөнүндөгү сууга бара турган жол ачык болот», — деди мекеме жетекчисинин орун басары Айдар Аймурзин.

Өткөн жумада казак чек арачылары Орусия менен чектешкен Көптогай айылы менен Кигач өзөнүнүн ортосуна зым тартып, тосмолорду орното баштаганы жергиликтүү жашоочулардын нааразылыгын жараткан. Алар казак жерлери Орусияга өтүп кетип жатканын айтып, буга чейин мал сугарып жүргөн өзөндөгү сууга бара албай калышканын билдиришкен. Айылдыктардын нааразылыгынан кийин орнотулган жаңы тосмолор кайра алынганы кабарланган.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

«Чек арасыз кабарчылар»: былтыр 132 өлкөдө журналисттер кыйынчылыктарга дуушар болгон

«Чек арасыз кабарчылар» эл аралык уюмунун соңку баяндамасына ылайык, былтыр 132 өлкөнүн журналисттери өз ишмердүүлүгүндө кыйынчылыктарга дуушар болгон.

Жыл сайын 180 өлкөдөгү сөз эркиндигине баа берип келген уюмдун быйылкы баяндамасында 73 өлкөдө көз карандысыз медианын ишмеригине бөгөт коюлуп, 59 өлкөдө журналисттер чектөөлөргө кабылганы жазылган.

Баяндамага ылайык, былтыр бир топ мамлекетте «COVID-19дун жайылышына байланыштуу» деген шылтоо менен журналисттердин иштөөсүнө чек коюлган.

Европада журналисттер үчүн эң кооптуу өлкө деп Беларус аталды. Ал «Чек арасыз кабарчылардын» рейтингинде бир жылда беш сапка төмөндөп, 158-орунга жазылган.

Баяндамада жыйынтыгы талаштуу президенттик шайлоодон кийин Александр Лукашенконун режими зомбулук менен куугунтуктун жардамы аркылуу өлкөдөгү кырдаалды көз карандысыз чагылдырууга катаал тоскоолдук жасаганы белгиленген. Уюм 2020-жылы Беларуста 400дөн ашуун журналист кармалып, бир тобу камалганын жазган. Алардын көпчүлүгү камакта зомбулукка жана кемсинтүүгө дуушар болгон.

Украинада журналисттерге кол салуунун 170 учуру катталган. Рейтинг боюнча бул өлкө бир сапка ылдый түшүп, 97-орунда турат.

Орусия интернеттин эң башкы душманы катары таанылды. Ал дүйнөлүк рейтингде былтыркыдан бир позицияга ылдыйлап, 180 өлкөнүн ичинен 150-орунга түштү. Буга өлкөдө медианын эркиндигин чектеген бир топ мыйзамдардын кабыл алынышы негиз болду. Орусияда басымга чыдабай журналист өз өмүрүнө кол салган учур болгону да баяндамада мисалга алынган.

Германияда да ММКнын эркиндиги боюнча абал начарлаган. Бул өлкө сөз эркиндигинин абалы боюнча дүйнөлүк рейтингде «жакшы» деген позициядан «канааттандырарлык» деген сапка түшкөн. Анткени Германияда 2019-жылы журналисттерге 13 кол салуу болсо, былтыр 65ке жетип, бул көрсөткүч беш эсе өскөн. Кол салуулар адатта коронавируска каршы чектөөлөрдү алып салууну талап кылган акциялар учурунда болгон.

Италия менен Францияда да журналисттерге кол салуулар болуп, алардын ишмердиги чектелген учурлар катталган.

Норвегия дүйнө жүзүндө беш жылдан бери басма сөз эркиндиги боюнча биринчи орунда келатат. Финляндия экинчи, Швеция менен Дания 3-4 саптарга жайгашкан.

Борбор Азияда аймагында Кыргызстан 79-сапта турса, Казакстан 155-орунда, Өзбекстан былтыркыдан бир сап ылдый 157-орунда баратат. Тажикстан бир сапка түшүп, 162-орунда. Түркмөнстан артынан эсептегенде былтыр Түндүк Корея менен Эритерияны кууп өтүп, 178-орунду ээлеп, эки сапка рейтингин жакшыртты.

«Чек арасыз кабарчылар» уюму жыл сайын 180 өлкөдөгү сөз эркиндигинин абалы боюнча дүйнөлүк рейтингди жарыялайт.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

«Самарканд» эл аралык аэропорту ишкер Бахтиёр Фазыловдун компаниясынын башкаруусуна берилди

«Самарканд» эл аралык аэропорту мамлекеттик-жеке өнөктөштүк тууралуу келишимдин негизинде тендерсиз эле Air Marakanda компаниясынын башкаруусуна берилди. Тиешелүү токтомго Өзбекстандын премьер-министри Абдулла Арипов 3-апрелде кол койгон.

Документте аэропортту эл аралык компаниянын башкаруусуна берүүнүн негизги максаты — «аэропортторду башкаруу тармагындагы алдыңкы эл аралык компанияларды тартуу» экени белгиленген. Бирок ачык булактардан 2020-жылы апрелде каттоодон өткөн Air Marakanda компаниясынын аэропортторду башкаруу боюнча тажрыйбасы бар экени тууралуу маалыматтарды табууга мүмкүн болгон жок.

Air Marakanda компаниясы менен түзүлгөн келишимде мамлекеттик өнөктөш катары көрсөтүлгөн Uzbekistan Airports ишканасы бул боюнча түшүндүрмө берүүдөн баш тартты.

Өкмөт башчынын токтомуна ылайык, «Самарканд» эл аралык аэропортун модернизациялоо жана пайдалануу боюнча долбоордун жалпы баасы 80 миллион АКШ долларын түзөт. Бирок анда өнөктөштү тандоодо эмнеге тендер өткөрүлбөгөнү жана Air Marakanda компаниясы кандай негиздер менен тандалганы көрсөтүлгөн эмес.

«Самарканд» аэропортундагы жетектөөчү кызматтардын биринде иштеген өз булактын айтымында, Air Marakanda компаниясы Eriell жана Enter Engineering компанияларына ээлик кылган ишкер Бахтиёр Фазыловго таандык. Буга чейин аталган эки компания Шоввосой эс алуу аймагынын негизги куруучулары болгону, анын курулушуна жүз миллондогон доллар жумшалганы белгилүү болгон.

Апрелдин башында президент Шавкат Мирзиёев кол койгон дагы бир токтомго ылайык, мамлекеттик-жеке өнөктөштүк тууралуу келишимдин негизинде өлкө аймагындагы аэропортторду реконструкциялоо, модернизациялоо жана башкаруу менен алектенген жеке компанияларга салык төлөөдө үч жылдык жеңилдиктер берилген.

Буга чейин президенттин басма сөз кызматы «Самарканд» эл аралык аэропортунун жаңы долбоорунун артында Шавкат Мирзиёев жеке өзү турарын жана жаңыланган аэропортту өлкө эгемендигинин 30 жылдыгына карата 1-сентябрда ачуу пландалып жатканын билдирген.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Казакстанда «Бургылау» компаниясына жалданып иштеген мунайчылар иш таштады

Казакстандын Жаңыөзөн шаарындагы «Бургылау» мунай-сервис компаниясы жалдап иштеткен «Фиркрофт» ишканасынын 95 жумушчусу иш таштады. Алар маяналарын «Бургылаунун» штаттагы кызматкерлеринин айлыктары менен теңеп берүүнү талап кылышууда.

Буга чейин жумушчулар өлкө президенти Касым-Жомарт Токаев менен Мангистау облусунун акими Серикбай Трумовго видеокайрылуу жасап, мунай-сервис компаниясы аларга мыйзамда каралгандан аз айлык төлөп жатканын айтып, маселени 19-апрелге чейин чечип берүүнү талап кылышкан.

Токаев былтыр кол коюп, быйыл январда күчүнө кирген Эмгек кодексиндеги өзгөртүүлөргө ылайык, ауторсинг компанияларынын кызматкерлери аларды жалдаган ишкананын кызматкерлериндей өлчөмдө айлык алышы керек.

Vlast.kz сайтынын маалыматына караганда, дүйшөмбү күнү жумушчулар менен эмгек инспекциясынын өкүлү, Жаңыөзөн акиминин орун басары жана анын кеңешчиси сүйлөшүүлөрдү өткөрүп, бирок жолугушуулар жыйынтыксыз аяктаган.

Жумушчулардын февралдан бери Жаңыөзөндүн акими менен болгон жолугушуулары да күтүлгөн жыйынтык берген эмес.

Акыркы айларда Казакстанда маяналарды жогорулатууну жана эмгек шарттарын жакшыртууну талап кылган түрдүү ишканалардын кызматкерлеринин иш таштоосу көп катталууда. Өткөн жумада Кызылордо облусундагы «Куатамлонмунай» компаниясынын 300дөн ашык жумушчусу айлыктарды жогорулатууну талап кылып чыккан.

Январдын аягында Актөбө облусундагы «КМК Мунай» жана «АМК Мунай» компанияларынын жумушчулары айлыктарды жогорулатуу талабы менен иш таштап, талаптары аткарылгандан кийин кайра жумушка чыгышкан.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Өзбекстанда Covid-борборлор кайра ачыла баштады

Өзбекстанда акыркы жумаларда коронавирус жуктургандар көбөйүп, беш ай мурда жабылган Covid-борборлору кайра ачыла баштады.

«Вирус жуктургандар көбөйүп жатат, абал кайрадан көзөмөлдөн чыгып кетчүдөй болуп турат. Өлкөнүн 14 аймагындагы сovid-борборлор кайра ачылып, аларды каржылоо иштери башталды. Бул үчүн Жапониядан келген насыянын каражаты колдонулууда», – деди өзбек өкмөтүнүн аты-жөнүн билдиргиси келбеген өкүлү.

Ал өлкөдөгү эпидемиологиялык абалга байланыштуу карантиндик чаралар кайра күчөтүлүшү мүмкүн экенин кошумчалады. «Эгер чектөөлөр азыр дароо башталса калк арасында дүрбөлөңгө түшкөндөр көбөйөт. Ошондуктан карантиндик чаралар акырындык менен киргизилет. Жакынкы 10 күндүн ичинде баары түшүнүктүү болот. Абал өтө олуттуу», — деди ал.

Ал ортодо студенттердин арасында вирус жуктургандар аныкталгандыктан жогорку окуу жайлардын көбү аралыктан окууга өтүүдө.

19-апрелде жарыяланган расмий маалыматка ылайык, Өзбекстанда коронавирус жуктургандар 86 892 кишиге жетип, 638 бейтап каза болду.

Бейрасмий булактар вирус жуктургандар менен андан көз жумгандар расмий көрсөтүлгөндөн кыйла көп экенин айтып келишет.

Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Баткенде “Салттуу музыка күнү” жана эл аралык “Достук” фестивалы өтөт

Фестивалга Кыргызстан, Өзбекстан жана Тажикстандан келген көрүнүктүү маданият өкүлдөрү, салттуу музыканы алып жүргөн дасыккан чеберлер жана өсүп келе жаткан жаш таланттар катышат.
Иш -чара калкка руханий гүлазык катары баалуулуктардын башатында турган оозеки салттагы профессионалдык музыкалык искусствону сактоо, өркүндөтүү жана жайылтуу максатын көздөп, коңшу жашаган элдердин ынтымакты бекемдөө менен, алардын салттуу музыкалык искусствосун таануу болуп саналат.
Ошондой эле, иш- чара салттуу маданияттагы кол өнөрчүлүктү даңазалоо аркылуу уста, чеберлерге дем берүүнү көздөп, элдердин достугун, ынтымагын биримдигин бекемдеп, жаш муундардын интернационалдык тарбиясын жакшыртууга багыт алат.
****** 2021- жылдын 23-апрелинде саат 10:00дө А. Жайнаков атындагы Баткен облустук драма театрында иш- чаранын расмий ачылышы башталат. Аны менен катар, Бишкек шаарында “Коомдук руханий адеп- ахлактык өнүгүүсү жана салттуу музыкалык маданият” темасындагы эл аралык илимий- практикалык конференция онлайн форматта өз ишин баштайт.
********23-апрель күнү саат 11:00- 17:00 чейин “Айтуучулук күнү” (манасчылык, дастанчылык, акындык өнөрлөр багыты);
******* 24- апрель күнү (А. Жайнаков атындагы Баткен облустук драма театры):
10:00-13:00 чейин – “Аспапчылык” багыт (комуз, чоор, кыл кыяк, жетиген, үйлөмө жана какма (темир ооз комуз, жыгач ооз комуз);
14:00-17:30 чейин – “Аваздык- аспапчылык” багыт (ашыктык , раман ырлары, элдик жана автордук чыгармалар, ХХ жана ХХI кылымдагы обончулардын чыгармаларын аткаруу);
17:30- 19:00 чейин – Аспапчылык жана аваздык- аспапчылык багытты өнүктүрүү боюнча тегерек стол.
****** 25-апрель күнү (Баткен шаарынын борбордук аянты):
09:30- 10:00 чейин- Улуттук кийимдердин парады;
09:30 – 18:00 чейин – Кол өнөрчүлөрдүн көргөзмө- жарманкеси;
10:30 “Салттуу музыка күнү” жана эл аралык “Достук”
фестивалынын Гала- концерти өтөт.
Иш-чаралар Кыргыз Республикасынын Маданият, маалымат, спорт жана жаштар саясаты министрлигинин жетекчилиги менен өтүп, Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн Баткен облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлчүлүгү, “Кыргыздын салттуу музыкасы” фонду жана Кыргызстан элинин Ассамблеясы биргеликте иш алып барып жатат.
Мындан сырткары, 23-25- апрель күндөрү Маданият министрлигине караштуу балдар музыкалык, искусство мектептеринде, жогорку жана орто кесиптик окуу жайларда “Салттуу музыка жумалыгына” карата ар кандай багыттагы иш- чаралар өткөрүлөт.

Апрелдин аягына чейин Өзбекстанга «Спутник V» вакцинасынын 300 миң дозасы жеткирилет

Апрелдин аягына чейин Өзбекстанга Орусиянын «Спутник V» вакцинасынын 300 миң дозасы жеткирилет. Бул тууралуу өлкөнүн премьер-министри Абдулла Арипов Коронавируска каршы күрөшүү боюнча республикалык комиссиянын Ташкентте өткөн жыйынында билдирди.

Ариповдун айтымында, апрель айынын аягына чейин Кытайдан дагы бир миллион доза вакцина келет деп күтүлүүдө.

Премьер-министр өлкө жарандары үч вакцинанын ичинен каалаганын тандап алса болорун кошумчалады.

Буга чейин Өзбекстанда коронавируска каршы эмдөөдөн өткөндөр 400 миң кишиден ашканы кабарланган.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Видео - Тургундардын нааразылыгынан кийин казак-орус чек арасына орнотулган тосмолор алынды

Казакстандын Атырау облусундагы чек арага жакын жайгашкан Көптогай айылынын тургундары калктуу конуштун айланасындагы аймактар мыйзамсыз түрдө Орусияга өтүп кетип жатканын билдирип чыгышты.

Соцтармактарга жарыяланган видеолордо тургундар үйлөрүнүн алдына казак чек арачылары зым тартып, тосмолорду орнотуп жатканына нааразылык билдиришкенин көрүүгө болот. Алар буга чейин мал сугарып жүргөн өзөндөгү сууга бара албай калышканын айтышкан.

Казакстандын чек ара маселелери менен алектенген Улуттук коопсуздук комитети Көптогай айылынын жанындагы чек ара сызыгы мыйзамдуу эле жылдырылып жатканын билдирди. Мекеме өкүлүнүн айтымында, Казакстан 2000-жылдары Орусияга таандык узундугу бир жарым чакырым, туурасы 70 метр болгон жерди жаңылыштык менен өзүнө алып алган. Азыр эми ошол жерди кайра кайтарып берүүдө.

Бул жоопко канааттанбаган жергиликтүү тургундар митинг өткөрүп, берилип жаткан жер Казакстанга тиешелүү экенин билдиришкен. Окуя тууралуу өлкөнүн башка аймактарынын жашоочуларына да белгилүү болгондон кийин бийлик шашылыш түрдө тартылган зымдарды, тосмолорду кайра алды.

«Күн мурун жергиликтүү тургундардын нааразылыгын жараткан өзөндүн боюндагы чек ара белгилери алынды. Жашоочулар менен түшүндүрүү иштери жүргүзүлүп жатат. Азыр мал сугаруу жана талааларды сугаруу үчүн өзөнгө барууга жол ачылды. Эч кандай тоскоолдук жок», — деди Көптогай айылы жайгашкан Курмангазы районунун акими Марат Мурзиев.

Ошол эле маалда Улуттук коопсуздук комитетинин өкүлү жаңы чек ара белгилери 2005-жылы кол коюлган казак-орус мамлекеттик чек арасы тууралуу келишимге ылайык орнотулганын, эртеби-кечпи ал ишке ашырыларын белгиледи.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Өзбек имамдары чет өлкөлүк сериалдарды көрсөтүүгө тыюу салууну сунушташты

Ташкенттин Юнусабад районундагы мечиттердин имамдары телеканалдардан «моралдык жактан жергиликтүү менталитетке туура келбеген» сериалдар менен кинотасмаларды көрсөтүүнү токтотууну сунушташты. Бул тууралуу аталган райондук акимчиликтин басма сөз кызматы билдирди.

Маалыматка караганда, имамдар бул сунушун жаш түгөйлөрдүн ажырашуусуна арналган жолугушуу учурунда айтышкан. Район башчысы Жахонгир Ибрагимов катышкан иш-чаранын жүрүшүндө алар никеге туруп жаткан жаштарга үч айлык сабактарды өткөрүүгө даяр экендиктерин айтып, мектеп программасында өзүнчө сабак катары үй-бүлөлүк концепцияларды окутууну сунушташкан.

Бул Өзбекстанда чет өлкөлүк сериалдарды көрсөтүүнү токтотуу боюнча алгачкы чакырык эмес.

Буга чейин өлкөнүн айрым диний ишмерлери түрк сериалдарына каршы пикирлерин билдиришкен.

«Аялдар менен кыздар түрк сериалдарындагы келишимдүү жигиттерди ойлоп жүрүшөт. Социалдык түйүндөрдө тиги же бул актерду түш көргөнүн жазган кыздар көп. Күйөөсү бар аялдар түрк актерлорунун сүрөттөрүн көтөрүп жүрүшөт. Бул кумсалардын төрөлүшүнө алып келет. Анткени аял жолдошу менен жыныстык катнаш учурунда башка эркекти элестетсе, алардан кумсалар төрөлөт. Ошондой эле эгер эркек башка аялды элестетсе, лесбиянкалар төрөлөт», — деген 2018-жылы Ташкенттеги «Мирза Юсуф» мечитинин имамы Рахматуллох Сайфутдинов.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Тажикстанда YouTube аркылуу онлайн-лотерея өткөргөн блогерлер лицензия алууга милдеттендирилет

Тажикстандын Каржы министрлиги блогерлердин YouTube аркылуу онлайн-лотереяларды өткөрүп жатышы мыйзамсыз экенин, бул үчүн алар расмий уруксат алышы керектигин билдирди.

«Онлайн-лотереялардын уюштуруучулары Каржы министрлигинен тиешелүү лицензия алышы керек, болбосо алар мыйзамсыз ишкердик үчүн жоопкерчиликке тартылат», — деди министрликтин юристи Бахром Сатториён.

Ал мекеме мыйзамга өзгөртүүлөрдү сунуштап жатканын, ага ылайык онлайн-лотерея өткөрүү үчүн блогерлер Каржы министрлигинен расмий уруксат алууга милдеттүү болушарын кошумчалады.

Акыркы айларда тажикстандык блогерлер жапырт түрдө YouTube-каналдары аркылуу онлайн-лотереяларды өткөрө башташты. Байге катары автоунаалар, смартфондор, акча жана батирлер сунушталып жаткан лотереялардын билет баасы 100-200 сомониден сатылууда.

Быйыл февралда Тажикстандын Салык комитети жергиликтүү блогерлерди социалдык түйүндөрдөгү жана YouTube сервисиндеги кирешелери үчүн салык төлөөгө милдеттендирген. «Блогерлер 1-апрелге чейин каттоого туруп, социалдык түйүндөр менен YouTube порталынан түшкөн кирешелери боюнча салык төлөй башташы керек. Болбосо алардын аракети мыйзам бузуу болуп калат», — деп билдирген мекеме башчысы Шамсулло Кабирзода.

Анда тажик блогерлери кирешелери көп деле эмес экенин айтып, салык төлөй албай тургандыктарын, болбосо социалдык түйүндөрдөгү баракчаларын жабууга аргасыз болушарын билдиришкен.

 Булак: “Борбор Азия жаңылыктар кызматы”

Меню